Instynkty i zachowania nabyte różnią się pochodzeniem, rozwojem i elastycznością:
Wrodzone vs. nabyte: Instynkty to programy genetyczne obecne od urodzenia. Zachowania nabyte wynika z doświadczenia, kondycjonowania, obserwacji, naśladowania.
Uniwersalność vs. zmienność: Instynkty wspólne dla niemal wszystkich osobników gatunku. Zachowania nabyte różnią się między osobnikami (kultura, środowisko, doświadczenie).
Sztywność vs. elastyczność: Instynkty to stałe schematy, odporne na zmianę. Zachowania nabyte są plastyczne, można je modyfikować lub porzucić.
Czas rozwoju: Instynkty pojawiają się naturalnie w określonych etapach. Zachowania nabyte rozwijają się stopniowo przez powtarzalne ekspozycje i ćwiczenia.
Rola środowiska: Instynkty działają niezależnie od środowiska. Zachowania nabyte silnie zależą od interakcji społecznych, nagród, warunków zewnętrznych.
Wartość przetrwania: Obie pomagają przetrwać. Instynkty wspierają funkcje bazowe (jedzenie, ucieczka), zachowania nabyte pozwalają adaptować się do nowych wyzwań.
Razem instynkty i nauka kształtują zdolność zwierzęcia do przetrwania i sukcesu.