Funkcja ogona zależy od gatunku i może obejmować:
- Równowaga i zwinność: Działa jako przeciwwaga przy wspinaniu, bieganiu, skakaniu.
- Sygnałowanie społeczne: Komunikuje emocje i intencje, np. machanie ogonem psa czy sygnalizowanie drażnienia kota.
- Termoregulacja: Niektóre zwierzęta owijają ogonem się, by zatrzymać ciepło.
- Odstraszanie drapieżników: Używany do zastraszania rywali lub zagróżeń.
- Chwytanie i manipulacja: Ogon chwytny u niektórych primatów działa jak dodatkowa kończyna do chwytania gałązek.
- Kamuflaż i obrona: Pomaga wtopić się lub prezentuje jeże lub inne obrony.
- Nawigacja i sterowanie: Zwierzęta wodne używają ogona do napędzania i kierunku.
- Komunikacja zapachem: Gruczoły zapachowe przy ogonie uwalniają zapachy do obrony lub znakowania.
- Znakowanie terytorium: Używany z moczem lub gruczołami do oznaczania terytorium.
- Magazyn tłuszczu: Niektóre jaszczurki magazynują składniki odżywcze w ogonie.
- Wyczuwanie i percepcja: Specjalizowane struktury mogą wykrywać zmiany w środowisku.
Nie wszystkie zwierzęta mają ogony, a konkretna funkcja zależy od gatunku i jego ewolucyjnych adaptacji.