Wszystko o oświetleniu akwarium: funkcja, spektrum, typy żarówek

Funkcja oświetlenia

Oświetlenie to nie tylko dekoracja – to replikacja środowiska naturalnego. Ryby potrzebują ~12 h światła / 12 h ciemności. Zbyt mało/dużo = zaburzone cykły (rozmnażanie, karmienie), bladość, stres, choroby, wcześniejsza śmierć.

Spektrum barw (skala Kelvina – K)

  • Słońce: 5500 K.
  • Słodkowodne ryby/rośliny + płytkie morskie: 5500–6500 K (neutralne/białe).
  • Rafy głębokie / ryby głębinowe: 10 000 K (białe z nutą niebieskiego).
  • Bardzo głębokie: 20 000 K (intensywny niebieski).

Światło aktyniczne (Actinic)

Niskointensywne UV (420–460 nm), nie na skali K. Przebija głęboko, chłonne przez korale, bezkręgowce. Często łączone z białym w armaturach morskich.

Światło księżycowe (Lunar LED)

Bardzo słabe, symuluje księżyc (biełe = pełnia, niebieskie = ćwiartka). Dla hodowców – stymuluje laiczenie. Nie do roślin/korali.

Typy żarówek / źródeł

TypKelvinZaletyWady
Żarowe (E27)~2700 KTanieZłe spektrum, prom. ciepło, glony
Fluorescencyjne T5/T8DostosowaneTaniej, dobre spektrum, chłodneWydajność spada w czasie
Kompaktowe fluorescenty (CFL)DostosowaneEnergooszczędne, mocneCieplejsze niż LED
Metalohalogenowe10–20k KIntensywne, głębokie przenikanieGorące, drogie, żywotność ~1 r
LEDPełny zakresEnergooszczędne, długowieczne, sterowane, chłodneWyższa cena startowa

Kluczowe zasady

  • Dobieraj Kelvin do populacji (słodkie vs rafa).
  • Timer = stały cykl.
  • Nie ufaj „gotowym zestawom” – często za słabe do roślin/korali.
  • Słodkie żarówki na morskie i odwrotnie = zły efekt.