Trucizny na gryzonie to chemikalia do walki z szkodnikami. Trzy typy komercyjne: antykoagulanty, brometalina (neurotoksyna) i cholekalciferol. Gryzonie trudne do kontroli (nawyczaje żywieniowe) – trucizny używane masowo. Składniki te grożą ludziom i zwierzętom.
Hiperkalcemja
Cholekalciferol to witamina D3 w truciznie. Toksyczna dla gryzoni – pomaga wchłaniać wapń. Wzrost wapnia → mineralizacja (kryształy) w naczyniach, żołądku, nerkach, płucach. To hiperkalcemja – jedyna przyczyna: cholekalciferol gwałtownie podnosi wapń. W czasie: problemy serca, krwawienia, niewydolność nerek, śmierć.
Typy działania
Skuteczność przy pierwszym zjedzeniu zależy od stężenia substancji czynnej. >0,075% cholekalciferolu = „jednodawkowy” (śmierć po jednym zjedzeniu dużej porcji). Warianty kumulatywne – mniejsze dawki, śmierć po wielu zjedzeniach. Efekt podostry – śmierć w ciągu tygodnia.
Toksyczność dla zwierząt domowych
Składniki trucizin – realne zagrożenie. Stopień toksyczności: stężenie, ilość, częstotliwość. Psy znacznie bardziej wrażliwe niż koty. Objawy: depresja, brak apetytu, częste moczenie, arytmia, nadciśnienie, słabość, biegunka, wymioty, krew w kale, padaczki, śmierć. Objawy od 1 mg/funt masy, 4 mg/funt – śmiertelne. Koty: mały lub brak reakcji.
Leczenie
1. Natychmiastowe wywołanie wymiotów. 2. Kluczowe: kalcytonina – obniża wapń we krwi. 3. Płyny dożylne – zwiększają wymocz, kontrolują wapń. 4. Prednizon i furosemid – moczopędne, kontrola padaczek. 5. Korekta elektrolitów i nawodnienia. 6. Dieta niskowapniowa 30 dni, odstawienie suplementów witaminowo-mineralnych.
Źródła
Popularne preparaty: Quintox, Ortho Rat-b-gone, True Grit Rampage. Źródła naturalne: rośliny Cestrum diurnum, Solanum malacoxylon. Antykoagulanty (warfaryna, fumaryna, bromadiolon) – najpopularniejsze. Używane w małych dawkach – mniejsze ryzyko przypadkowego zatrucia.