Zasada nr 1: Czas to życie
Po pościgu psy mogą wyglądać na "całe", a mieć urazy wewnętrzne, przebicia klatki piersiowej, pęknięty pęcherzyk moczowy, złamania. Celuj w weterynarza ASAP. Jeśli to niemożliwe natychmiast – oto pierwsza pomoc.
Pierwsza pomoc na miejscu – algorytm ABC
- Bezpieczeństwo: Zabezpiecz siebie – pies w bólu/strachu gryzie. Załóż kajdanki (jeśli nie masz: pasek, szalik, bielizna – zawiąż pysk, zostawiając nos wolny).
- Drożność dróg oddechowych: Sprawdź, czy pies oddycha. Jeśli nie – rozciągnij szyję, wyczyść gardło z zawartości (palcem w rękawiczce/ręczniku), rozpocznij sztuczne oddychanie (zamknij pysk, dmuchaj w nos – 10 oddechów/min).
- Krążenie: Sprawdź tętno na udzie (tętno udowe) lub serce (łapka na bok klatki). Brak tętna – RCP: kompresje klatki piersiowej (100–120/min, głęb. 1/3–1/2 szerokości klatki) + oddechy 30:2.
- Krwawienie: Masowe krwawienie – docisk czystą gazą/ręcznikiem/słupek higienicznym. Nie zdejmuj nabranych gaz – dokładaj kolejne. Użyj garrota (pasek, szalik) tylko na kończynie i jako ostateczność – notuj czas nałożenia.
- Szok: Pies cichy, bledne dziąsła, chłodne kończyny, szybkie płytkie oddechy – przykryj kocem, nogi nieco uniesione (jeśli brak urazów kręgosłupa/grudzi), do weterynarza NATYCHMIAST.
Rany kłute (od zębów) – pułapka diagnostyczna
Często niewidoczne pod sierścią, a groźne (infekcja, uszkodzenie narządów).
- Obsusz sierść ręcznikiem – szukaj mokrych plam (ślina) i kropel krwi.
- Obszyj łapami – ciepło, obrzęk, ból przy dociskaniu.
- Obserwuj 48–72 h: gorączka, apatia, niechęć do ruchu, wysiadająca sierść w miejscu przebicia = infekcja/absces.
- Nie zamykaj ran kłutych bandażem hermetycznie – muszą drenaować. Ciepłe okłady (kompresy) 3–4x dziennie.
Urazy zgniecenia / wewnętrzne (bez widocznych ran)
Typowe gdy duży pies trącza małego. Może nie ma kłucia, ale: złamania żeber, pęknięcie trzustki/wątroby/pęcherzyka, uraz mózgu, kontuzja płuc.
- Objawy: duszność, bledne dziąsła, brzuch napięty/bolesny, wymioty, hematuria (krew w moczu), zaburzenia neurologiczne.
- RTG/USG w klinice to podstawa.
Apteczka pierwsza pomocy dla psa – co mieć pod ręką
- Kajdanki koszykowe
- Sterylne gazy, bandaże elastyczne (Vetrap), płaster
- Ropłuczne: Octenisept, Prontosan, chlorheksydyna 0,05%
- Termometr cyfrowy (rektalnie)
- Aktywny węgiel (przeziębienia/zatrucia – po konsultacji)
- Kontakt do najbliższej kliniki 24/7 + trasa dojazdu
Transport do kliniki
Na płaskiej płycie/kocu (jeśli podejrzewasz uraz kręgosłupa – nie giń kręgosłup). Zadzwoń do kliniki – przygotują stół operacyjny, krew, wentylator.