Najczęstsze typy urazów
- Rany cięte,ポキnięcia (szczypienie, kły innego psa)
- Rozciągnięcia/zwichnięcia więzadeł (skok, zły lądowanie)
- Zerwanie więzadeł krzyżowych (CCL – analogia ACL u ludzi)
- Złamania kości (otwarte, zamknięte)
- Wywrotki stawów (szczególnie u starszych psów)
- Dysplazja stawu biodrowego/łokciowego (genetyczna, prowadzi do ścinania)
Przyczyny
Wszystko, co szkodzi ludzkiej nodze: ostre przedmioty (drewno, metal), nierówny teren, gwałtowne skręty, przeciążenie, wiek, genetyka, otyłość.
Diagnostyka – co możesz zrobić, a co weterynarz
| Objaw | Możliwa przyczyna | Działanie |
|---|---|---|
| Widoczna rana, ciało obce | Rana szlaczana/kluta | Dezynfekcja, pinceta, weterynarz |
| Obrzęk, ból przy manipulacji palcami/stawem | Zwichnięcie/złamanie | Lód, immobilizacja, RTG u weterynarza |
| Złe ustawienie kończyny (kąt nieprawidłowy) | Wywrotka | PILNIE do weterynarza – reposycja |
| Ścinanie, chód "na trzy nogi" | Ból stawu/kości/mięśnia | Spokój, weterynarz w 24h |
Pierwsza pomoc (przed wizytą)
- Rana: Umyj (woda z mydłem/środek antysceptyczny np. Betadine), usuń zanieczyszczenia pincetą, nałóż maść antybiotykową, opaś gazą. Powtarzaj 2× dziennie.
- Złamanie (podejrzenie): Immobilizacja – szyna z drutu maskownicowego + gaza. Lód na obrzęk (20 min co kilka h). NIE próbuj nastawić kości!
- Ból: Tylko leki przepisane przez weterynarza (NSAIDy dla psów – np. carprofen, meloksykam). LUDZKIE LEKI (ibuprofen, paracetamol) SĄ TRUJĄCE!
Leczenie weterynaryjne
- RTG, USG, CT/MR – dokładna diagnoza
- Operacje: osteotomia TPLO/TTA (zerwanie CCL), stabilizacja złamań (płyty, śruby), artroskopia
- Gipsy, ortozy, rehabilitacja (fizjoterapia, hydroterapia, laser)
- Suplementy: glukozamina, chondroityna, MSM, omega-3
Profilaktyka
- Regularne kontrole ortopedyczne (raz w roku, seniorzy co 6 mc)
- Waga w normie – otyłość to główny czynnik ryzyka
- Aktywność regularna, ale bez skoków z wysokości, gwałtownych startów
- Spacery po trawie/ziemi, unikanie asfaltu/betonu na długich dystansach
- Suplementacjachondroprotektywna u ras dużych/giant od młodości