Choroba Addisona (hipoadrenokortycyzm) – przysadki nadnerczy przestają produkować kortyzol i aldosteron. Sód spada, potas rośnie → hipotonia, zaburzenia elektrolitowe, szok, śmierć. Nieuleczalna, ale kontrolowana dożywotnio. Każda rasa może, ale some częściej.
Rasy predysponowane
Wodnik portugalski, bearded collie, pudel standardowy, dog niemiecki, soft coated wheaten terrier, airedale terrier, basset hound, springer spaniel, west highland white terrier. Zazwyczaj psy w średnim wieku (4–6 r.), suki starsze.
Leki – terapia substitucyjna
- Fludrokortyzon (Florinef): mineralokortykosteroid doustny, codziennie. Zwiększa retencję sodu, wydalanie potasu. Tanie, ale codzienne tabletki.
- Desoksykortykosteron pivalinian (DOCP – Percorten-V, Zycortal): wstrzykiwany co 25–30 dni. Zastępuje aldosteron. Wygodniejszy, stabilniejsze elektrolity. Często + prednizon (kortyzol) doustnie.
- Prednizon: uzupełnia kortyzol. Dawka niza, co-dzienna lub co dnia.
Dieta – kluczowa
- Unikaj wysokiego potasu (banany, pomidory, ziemniaki, pomarańcze, szpinak, awokado – w dużych ilościach).
- Wystarczający sód i chlor (karma weterynaryjna renalna/hepatyczna lub komercyjna dobra jakości – sprawdź skład).
- Białko wchłanialne, umiarkowane tłuszcze.
- ZERO stołówki.
- Konsultacja z weterynarzem / dietetykiem – dobór konkretnej karmy.
Zioła – wsparcie (TYLKO pod okiem weterynarza!)
- Słodycz (glycyrrhiza): przedłuża działanie kortykosteroidów.
- Mniszek lekarski (sylimaryna): wsparcie wątroby/odporności.
- Imbir: może wspierać syntezę steroidów.
- Mniszek lekarski / Mlecz mlecznik (Taraxacum): wsparcie przysadek nadnerczy.
- Astragalus (Astragalus membranaceus): adaptogen, immunomodulacja.
Interakcje z lekami możliwe! Nigdy samodzielnie.
Monitorowanie
Badanie krwi (Na, K, Cl, kreatynina, mocznik, glukoza, morfologia) co 1–3 m-cy na początku, potem co 6 m-cy. Objawy nawrotu: wymioty, biegunka, słabość, drżenie, polidipsja/poliuria. W szoku addisonowskim (kolaps, obniżone ciśnienie, bradykardia) – pilnie do kliniki: płyny 0,9% NaCl, hydrokortyzon IV, korekcja elektrolitów.
Wniosek: Z diagnozą Addisona pies może żyć długo i szczęśliwie – warunek: dyscyplina opiekuna (leki, dieta, kontrole).