Choroby rozrodcze koni – herpes, metryta zakaźna, dourine
Najczęstsza: Herpes konny (EHV-1, EHV-4)
- Pierwsze objawy: kaszel, rynka, duszności. Kłacze: stan zapalny macicy. Jeśli ciążne – póród. Potencjalnie śmiertelne u dorosłych (problemy z koordynacją → eutanzja).
Inny herpes: Ekzantema współżyciowe (EHV-3)
- Według Merck Veterinary Manual – worldwide. Pęcherzyki/pęcherzyki z płynem na narządach płciowych i tylnych nogach → pękają → bolesne raany. Kłacze: obfity nietypowy odpływ z pochwy. Ogier niechętny do pokrycia, liczba plemników spada.
Rzadka: Metryta zakaźna koni (CEM)
- Uszkodzenie dróg rozrodczych kłaczy → niepłodność. Przyczyna: Taylorella equigenitalis. Szara wydzielina z pochwy 1–2 dni po pokryciu. Kłacz za chora by concepcja, przez cały estrus. USDA: pełne krwi bardziej narażone.
Pasożyt: Dourine
- Według Complete Equine Veterinary Manual (Pavord et al., 2004): Trypanosoma equiperdum w krwi. Przenoszone przy pokryciu. Objawy: obrzęki, wydzieliny, pęcherzyki, wrzody na narządach płciowych. Problemy z oddawaniem moczu, zaburzenia koordynacji (gdy nieleczone).
Ciekawostka historyczna
- 1983 r.: wirus rynopneumonitis (EHV) zdziesiątkował rzadką rasę lipiżańską w Austrii. >30 koni zginęło (5 dorosłych, 25 kulatek). Rasa nadal rzadka – kilka tysięcy worldwide.
|