Przyczyna
Borelioza (Lyme disease) to infekcja bakteryjna (Borrelia burgdorferi) przenoszona wyłącznie przez ugryzienie zarażonego kleszcza rogatkowatego (Ixodes). Kleszcze te są powszechne, dlatego choroba jest częsta. Jest też zoonozą – zagraża ludziom i innym gatunkom.
Objawy i diagnoza
Największa trudność: wiele koni nie pokazuje żadnych objawów. Uważna obserwacja ujawnia sztywność, bóle stawów i mięśni – ale to niespecyficzne znaki (np. zwykłe skręcenia). Jedyną pewną metodą diagnozy jest badanie krwi. Jeśli koń miał kontakt z kleszczami i widzisz chromotę – wezwij weterynarza.
Leczenie
- Po potwierdzeniu krwią: antybiotyki.
- Poprawa widoczna w < 1 tydzień.
- Pełne wyleczenie – tygodnie.
- Brak poprawy na początku → weryfikuj diagnozę.
- Szybkie leczenie kluczowe – długotrwała nieleczona borelioza może uruchomić: zapalenie listka kopytowego (laminitis), obrzęk mózgu, uszkodzenia serca i narządów.
Prognoza
- Po wdrożeniu leczenia – stopniowa poprawa, duża szansa na pełne wyleczenie.
- Młodzieńce (foals) – ciężej, wyższa śmiertelność.
- Dorosłe konie – zazwyczaj bez skutków trwałych, chyba że choroba była nieleczona (wtedy choroby wtórne mogą być trwałe).
Profilaktyka – kontrola kleszczy
- Borelioza nie przechodzi bezpośrednio koni-konie. Ale stada gęste bardziej narażone – zarażone kleszcze przenoszą wirusa dalej.
- Koszenie trawy nisko.
- Unikaj lasów, jeśli możliwe.
- Dobre środki odstraszające kleszcze (spoje) na pastwiskach i przy jazdzie w lesie.
- Codzienne, dokładne strzyganie i usuwanie kleszczy – kluczowe w miesiącach ciepłych. Usunięcie kleszcza w ciągu 12–24 h od wbić się skutecznie chroni przed infekcją (dotyczy też ludzi).