Oranda – złota rybka z "koroną" na czole
Piękne kolory czynia orandę popularną. Cecha charakterystyczna: maliniakopodobny wzwór (wen/hood) na czole. Niektóre pomarańczowe z łuskami metalicznymi, inne z białymi/czerwonymi plamami. Duże osobniki: 20–30 cm (8–12 cali). Żyją w akwariach i stawach. Specyficzne wymagania: dieta, temperatura, rozmnażanie.
Temperatura wody
- Według Uniwersytetu Florydy: 18–26°C (65–78°F) dla przetrwania. Dotyczy wszystkich orand, niezależnie od wielkości.
- Poniżej 18°C – ryzyko wiosennej wirusowej choroby karpia (SVC). SVC = pasożyty zewnętrzne i infekcje bakteryjne. Młode i dorosłe wrażliwe, częściej młode.
- Objawy SVC: dziwne pływanie, apatia.
Karmienie
- Potrzebują witamin, energii, minerałów. Płatki i granulki – najczęstsze pokarmy (etykieta "dla złotych rybek").
- Program akwakultury Uniwersytetu Langston: lipidy (kwasy tłuszczowe) korzystne. 3–6% diety = lipidy.
- Duże orandy: dieta bogata w białko i tłuszcz. Rośliny nie są efektywnie trawione – nie mogą być główną częścią diety.
Rozmnażanie
- Sezon tarła: kwiecień–czerwiec/lipiec. Zachęcanie do tarła w sezonie = sukces.
- Technika: tymczasowe obniżenie temperatury, potem podgrzanie.
- Poza sezonem orandy NIE tarłają – samce nie mają gruczków tarłowych (białe kropki na płetwach piersiowych, stymulujące samice).
Systemy hodowli
- Stawy gruntowe i akwaria – dwa główne systemy.
- Duże orandy w stawach: więcej miejsca do pływania i tarła. Problemy: tlen, kwitnienia fitoplanktonu, rośliny, drapieżniki, choroby ślimaków.
- Akwaria: systemy przepływowe (flow-through) i rezyrkulacyjne (recirculation). Według Uniwersytetu Kentucky: rezyrkulacja ułatwia kontrolę temperatury i filtrację zanieczyszczeń.
Oranda to "królowa złotych rybek" – wymaga dużej pojemności, stabilnej temperatury, bogatej diety i cierpliwości. Nagradza wspaniałym wyglądem i długim życiem.