Piscinae – luksus bogatych Rzymian
W starożytności bogaci Rzymianie uprawiali piscinę (pisciculture) – hodowlę ryb. Stawy (piscinae) były niezwykle drogie w budowie, zasiedleniu i utrzymaniu. Marcus Terentius Varro pisał: "Po pierwsze buduje się je za ogromne koszty, po drugie zasiedla za ogromne koszty, po trzecie utrzymuje za ogromne koszty". Gatunki ryb się zmieniały, wiele znanych jest nam dzisiaj. Bogaci trzymali prywatne stawy słone, publiczne – słodkowodne.
Opieka i karmienie
Rzymianie dbały o ryby – nie łowili ich ze swoich stawów. Nawet najbogatsi wolą wysłać rybaków po minnows (małe rybki), krewetki i inne drobne ryby by nakarmić kolekcję. Przy burzy na morzu karmiły solonymi rybami. Czasem – bułką tartą i owocami.
Ryby słone
W "O rolnictwie" (ks. 3) Varro wspomina: lampretie, mułty kolczaste, karmione minnows. Popularny: tunny (tunczyk). Inne źródła: sole, romby, złotogłowie, orfy morskie. Duże ryby morskie w dużych ilościach. Stawy skaliste dla lampreti, węgorzy morskich. Węgorze były szczególnie cenione.
Inne życie morskie
Rzymianie blisko brzyd brzdzących hielten: ostrygi, szczygiełki, kokle i inne dwuzęby.
Woda słona vs słodka
Istniały oba typy stawów, ale uczeni skupiali się na rybach słonych – były droższe (2x cena ryb słodkowodnych). Z 100-400 gatunków, ok. 10 było najpopularniejszych. Mało wspomnień o rybach słodkowodnych utrudnia określenie, które hodowano najczęściej.
Dziedzictwo
Rzymska akwakultura była przedsięwzięciem elitarnym, kosztownym, ale wykazała zaawansowaną wiedzę o biologii ryb, karmieniu i inżynierii wodnej. Wiele gatunków hodowanych wtedy (węgorz, tunny, orfy) wciąż jest cenionych dziś.