Choroba ust chameleona (Infectious Stomatitis / Mouth Rot) – przyczyny, leczenie, profilaktyka

Zapalenie błony śluzowej jamy ustnej u chameleonów (stomatitis / mouth rot) to infekcja bakteryjna drugorzędna do słabej odporności. Wymaga interwencji weterynaryjnej.

Przyczyny (czynniki ryzyka)

  • Słaba dieta (niedobory wit. C, wapń, fosfor).
  • Zła termoregulacja (zbyt niska/niestała temperatura).
  • Przeludnienie / stres.
  • Niedobór witaminy C (chameleony nie syntezą własnej).
  • Nieużywanie suplementów / zła suplementacja.
  • Brudne terrarium, stagnająca woda.

Te czynniki osłabiają układ immunologiczny → bakterie (Pseudomonas, Aeromonas, Klebsiella, itp.) atakują tkanki.

Objawy

  • Brak apetytu / odmowa jedzenia.
  • Obuchłość warg / dzióbka.
  • Zmiana koloru skóry wokół pyska (bielizna, rumień).
  • Białe, serowate odłamki w ślinie / w jamie ustnej (nekroza).
  • Salivacja, otwieranie pyszczka.

Diagnostyka (u weterynarza)

  • Wywiad + badanie kliniczne.
  • Morfologia krwi (CBC) – leukocytoza, anemia.
  • Uprawa z powycieku z jamy ustnej – identyfikacja bakterii + antybiogram.
  • Ewentualnie RTG (zatrucia kości).

Leczenie

  • Antybiotykoterapia systemowa (wtryskowa) – zgodnie z antybiogramem (często: enrofoksacyna, marbofoksacyna, cefazolina, amoksycylina+kwulanian).
  • Chirurgiczne usunięcie tknek martwicy (debridement) w znieczuleniu.
  • Płukanie jamy ustnej roztworem antiseptycznym (chlorheksydyna 0,05–0,1%, jodopowidyna rozcieńczona).
  • Karmienie z ręki (hand feeding) – chameleon nie je sam (ból). Pasta karmna / zblendowane owady + suplementy.
  • Stała, optymalna temperatura i wilgotność w terrarium podczas leczenia.

Profilaktyka – łatwiejsze niż leczenie

  • Codzienne czyszczenie terrarium (odchody, resztki jedzenia).
  • Tygodniowa dezynfekcja (chlorheksydyna, F10, oct).
  • Stabilna temperatura (dzienna/nocna gradient) – termostaty!
  • Prawidłowa dieta + suplementacja (wapń, D3, wit. A, C, E, kompleks B).
  • Unikaj stresu: wizualne bariery, odpowiednia wielkość terrarium, brak nadmiernej manipulacji.
  • Kontrole u weterynarza eksotyki 1x rok.