Tradycyjnie łowione dla jaj, piór i mięsa, populacje maskonur drastycznie spadły w XIX i na początku XX wieku. Mimo że polowanie trwa na Islandii i Wyspach Owczych, ptak ten zyskał ochronę w innych regionach, gdy naukowcy i ochroniarze zauważyli jego rolę jako wskaźnika stanu zasobów ryb i zdrowia ekosystemu morskiego.
Rodzaje maskonur
Przy słowie "maskonur" przychodzi na myśl mały ptak z jaskrawym dziobem, spotykany na wybrzeżach. Są jednak cztery gatunki w różnych lokalizacjach:
- Maskonur atlantycki (pospolity) – niebieski trójkąt na dziobie, najmniejszy (25–28 cm).
- Maskonur rogaty – żółty dziób z pomarańczowym końcem, rogowaty występek nad oczami.
- Maskonur czubaty – największy (35–38 cm), w sezonie lęgowym czubek brązowych piór na głowie.
- Alka rogata (rhinoceros auklet) – brązowa, płytki dziób z grzbietowym występkiem.
Gdzie spotkać maskonury
Maskonury atlantyckie gniażdzą od Labradorii po północno-wschodnie USA, wybrzeże Bretanii, Skandynawię (Islandia, Grenlandia) i północną Rosję. Rogate – od Alaski do Kolumbii Brytyjskiej, zaobserwowane też w Azji. Czubate – od Alaski do środkowej Kalifornii. Większość (60%) populacji lęguje na Islandii.
Dieta maskonur
Jako ptaki pelagiczne, maskonury żywią się głównie rybami otwartego morza: śledziami, morszczukami, łososinami morskimi (sand eels) i lodowcami. Nurkują do 60 m, używając skrzydeł do pływania, a nóg jako sterów. W dziobie zmieszczą do 10 ryb na raz – szpilki na podniebieniu zapobiegają wypadaniu. Skład diety zależy od gatunku i regionu, ale dominują małe rzy i bezkręgowce morskie (skorupiaki, mięczaki, miedziany). Młode karmione są rybami przez rodziców kilkukrotnie dziennie.
Ciekawostki
- Żyją do 20+ lat, lęgają jedno jajo rocznie – pisklę zwie się "puffling".
- Na Szkocji przydomki: "clowns of the sea", "tammy norries", "Red Jimmy".
- Nazwy zbiorowe: "ornery", "parliament", "circus", "improbability".