Szczawiki to jeden z czterech najczęstszych pasożytów jelitowych u psów, nazwa pochodzi od ich ciała przypominającego biczyk. Psy zarażają się, połkując jaja pasożytów z otoczenia, które wykluwają się i uwalniają zarodki zaraźliwe do jelit. Larwy dojrzewają i wiercą się w ścianę jelitową, co może sprawić, że pies poczuje się źle. Na szczęście inwazja szczawikami jest leczalna i możliwa do zapobiegania.
Źródło inwazji szczawikami
Jaja szczawików trafiają do środowiska z kałem zainfekowanego psa, gdzie mogą przeżywać do 5 lat. Dlatego psy łatwo o kontakt z jajami, zwłaszcza w miejscach, gdzie przebywają inne psy. Pies może połknąć jaja, jedząc trawę lub inne zanieczyszczenia z ziemi, lub połknąć je podczas czyszczenia się po zabawie w miejscu, gdzie są jaja. Po połknięciu jaja wykluwają się, a uwolnione larwy dojrzewają. Dojrzałe pasożyty wiercą się w ścianę grubego jelita (zazwyczaj wyrostka ślepego) używając ust, ssąc krew i zakłócając wchłanianie składników. Około 3 miesiące po pierwszym połknięciu jaj, dojrzałe pasożyty w jelitach zaczynają składać jaja, które z kałem wracają do środowiska, domykając cykl.
Objawy
Niektóre psy z inwazją szczawików nie wykazują objawów. Jeśli jednak liczba pasożytów jest duża, objawy mogą być ciężkie. Najczęstszy objaw to biegunka, ewentualnie z krwią. Zainfekowane psy mogą wykazować utratę wagi, matowy futer, odwodnienie z powodu biegunki, niedokrwistość (niski poziom erytrocytów) a w skrajnych przypadkach – śmierć. Psy mogą też cierpieć na ból brzucha, puchnięcie lub wypadanie odbytu z powodu napinania. W rzadkich przypadkach diagnozuje się tzw. pseudo-Chorobę Addisona, gdy poziom sodu i potasu we krwi staje się tak anormalny, że może wystąpić szok.
Diagnoza
Szczawików zwykle nie widać w kale z powodu małych rozmiarów, więc samo oglądanie kału jest niewiarygodne. Najlepszym narzędziem diagnostycznym jest płynienie kału (fekalna flokulacja), przy czym weterynarz szuka jaj w świeżej próbce. Samice szczawików nie odkładają jaj nieustannie, więc pies może być zainfekowany, a wynik testu negatywny. Jeśli silnie podejrzewasz szczawiki, a test negatywny, powtórz badanie po pewnym czasie.
Leczenie i profilaktyka
Leki na szczawiki dostępne są u weterynarza; pierwsza dawka rozpoczyna eliminację pasożytów dorosłych. Aby usunąć te, które nie dojrzewały, konieczna jest kolejna dawka po 1–3 miesiącach. Może być konieczne powtórzenie leczenia, jeśli pies wciąż żyje w środowisku z jajami. Aby zapobiec reinwazji po wyleczeniu, skonsultuj weterynarza o miesięcznym środku na robaki serca zawierającym lek na szczawiki. Możesz też spacerać psa po betonie, kamieniach lub piasku – jaja nie przeżywają w tych podłożach. Po wyleczeniu objawy ustępują i pies wraca do normalnego życia. Na szczęście nie możesz zarazić się szczawikami od psa (choć możesz od zarażonego środowiska/gleby).