Bichon frise – rasa urocza, ale wrażliwa
Mały, biały, radosny towarzysz – ale genetycznie predysponowany do chorób układu ruchu. Wiedza o nich pozwala na wczesną diagnostykę i lepszą jakość życia.
1. Luksacja trzonka kolanowego (Patellar Luxation) – najczęstsza u bichonów
Trzonek kolanowy (patella) wyskakuje z rowka kości udowej (medialnie – najczęściej, lub lateralnie). Przyczyny: płytki rowkowy, odchylenie kości udowej/łyżkowej, luźne wiązadła.
Stopnie (wg Putnama):
- Stopień I: ręcznie można wyluksować, sam wraca.
- Stopień II: wyskakuje przy skręcaniu/gycie, wraca sam lub po prostowaniu.
- Stopień III: trwale wyluksowany, da się ręcznie repositionować.
- Stopień IV: trwale wyluksowany, nie da się repositionować.
Objawy:
Przeskakiwanie na tylnej nodze ("skipping"), chromota przejściowa, unikanie skakania, ból przy palpacji. Często obustronnie.
Leczenie:
Stopień I–II: konservatywne – kontrola wagi, suplementy stawowe (glukozamina, chondroityna, Omega-3), fizjoterapia, leki przeciwzapalne (NSAIDy) przy bolesnych epizodach. Stopień III–IV: chirurgia (głębinowanie rowka, transpozycja przyczepu mięśnia czworogłowego, osteotomia kości udowej). Sukces > 90% przy wczesnym zabiegu.
2. Degeneracja dysków kręgowych (IVDD – Intervertebral Disc Disease)
Bichony to rasa chondrodystroficzna (krótkie nogi, długie ciało) – dyski szybko degenerują (typ Hansen I – wyłamanie jądra pulpozy). Objawy: ból grzbietu/krzyża, sztywność, chromota tylnych kończyn, paraza/parapleja. Diagnostyka: RTG, MR (złoty standard). Leczenie: konservatywne (spoczynek w klatce 4–6 tyg, leki przeciwbólowe, sterydy) lub chirurgia (hemilaminektomia) przy deficytach neuro. Profilaktyka: waga, unikanie skakania z wysokości, schody, smycz na piersiowym (nie na szyjnym!).
3. Choroba Legga-Calvé-Perthesa (Aseptyczny nekroz głowy kości udowej)
Zaburzenie naczynienia głowy kości udowej u szczeniaków 4–8 m-cy. Głowa kości udowej martwi się, deformuje się → ból, chromota, zwiędzenie mięśni uda. Diagnostyka: RTG (płaskość, złamania, deformacja). Leczenie: lekkie przypadki – spoczynek, NSAIDy, fizjoterapia. Ciężkie – eksartykulacja głowy kości udowej (FHO – femoral head ostectomy) + rehabilitacja. Prognoza po FHO: dobra, pies chodzi na 3 nogach, potem 4. Unikaj skakania/biegania w okresie choroby.
Inne problemy
- Dysplazja stawu biodrowego (rzadsza u małych ras, ale występuje).
- Wrodzone wady serca (PDA, AS) – nie ortopedia, ale częste u ras.
- Alergie skórne (atopowe, pokarmowe) – częste, komplikują życie.
Dla właściciela – co możesz zrobić?
- Kupuj u hodowcy testującego rodziców (RTG stawów, genetyka).
- Dbaj o wagę – każdy kg nadwagi to obciążenie stawów.
- Regularne wizyty u weterynarza ortopedy (raz w roku).
- Fizjoterapia profilaktyczna (wodna, laser, magnetyczna).
- Obserwuj chód – wczesne wykrycie = lepsze wyniki.