Grzyby – nie tylko kwestia estetyki
Infekcje grzybicze u psów to: powierzchowne (skóra, uszy, paznokcie) i głębokie/układowe (płuca, układ nerwowy). Niektóre są zoonozy (przenoszone na ludzi). Weterynarz to konieczność – domowe metody rzadko wystarczają.
1. Infekcje skórne i uszne (najczęstsze)
Drożdżówka (Malassezia pachydermatis)
Zespół oportunistyczny – rozrasta się przy alergiach (atopowe, pokarmowe), wilgoci, zapaleniu. Objawy: swędzenie, czerwien, łuszczenie, zapach "chleba/piwa", zgrubienie skóry (lihenifikacja), ubytek sierści. Uszy: brud "kawowy", swędzenie, otitis zewnętrzna.
Leczenie:
- Lokalnie: szampony z ketokonazolem, chlorheksydyną, mikonazolem (2x tyg. 10 min na skórze).
- Uszy: krople z antifungals (mikonazol, klotrimazol) + czyszczenie.
- Ustawowo (przy rozlanym/opornym): ketokonazol, itrakonazol, fluokonazol, terbinafina – 3–6 tyg.
- Klucz: leczenie przyczyny (alergia – dieta hipoalergiczna, Apoquel, Cytopoint, ASIT).
Grzybica (Dermatofitoza – Microsporum, Trichophyton)
Zoonoza! Łączy się z ludźmi i zwierzętami. Objawy: okrągłe, łuszczące się łysiny, czerwone obrzeża, czasem pęcherzyki. Diagnoza: lampka Wooda (poświatanie zielonawawe – M. canis), uprawa (DTM – 10–14 dni), PCR.
Leczenie:
- Lokalnie: maści (mikonazol, terbinafina) – przy ograniczonych zmianach.
- Ustawowo: itrakonazol (5 mg/kg co 24 h lub pulsowo), terbinafina (20–30 mg/kg), griseofulwina (starsza, więcej skutków).
- Dezynfekcja środowiska: chlor, enilkonazol (spray/dymienie) – zarodniki trwają do 18 miesięcy!
- Izolacja psa do uzdrowienia (2 negatywne uprawy).
2. Infekcje układu oddechowego (poważne, trudne)
Wdychanie zarodników z gleby/powietrza. Główne gatunki:
- Aspergilloza (Aspergillus fumigatus) – zatoki nosowe (psze duże rasowy, długonosy), płuca. Objawy: wydzielina z nosa (jednostronna, śluzowo-eiterowa), kichanie, krwawienie z nosa, ból twarzy. Diagnoza: RTG/TC, rynoskopia, bioptat, galactomannan w śluzie. Leczenie: infuzja klotrimazolu do zatok (pod znieczuleniem) + itrakonazol ustawowo – długotrwałe.
- Kokcydioidoza (Valley Fever – Coccidioides immitis/posadasii) – endemiczna w USA (AZ, CA), w Polsce pojedyncze przypadki importowane. Płuca → rozrzut. Objawy: kaszel, gorączka, chudnięcie, chromota (kości), zmiany skórne. Leczenie: fluokonazol/itrakonazol miesiącami/latami.
- Blastomykoza (Blastomyces dermatitidis) – glebowe, wilgotne lasy (USA, Kanada, Afrika). Płuca, skóra, oczy, kości, mózg. Objawy: kaszel, węzły limfatyczne, zmiany skórne z drenażem, uveitis. Leczenie: itrakonazol 5 mg/kg 2x dz. min. 2–6 m-cy.
Profilaktyka i zarządzanie
- Higiena: regularne kąpiele (szampony antygrzybicze przy predyspozycji), suszenie uszy po kąpieli.
- Dieta: hipoalergiczna/bezziarnista przy atopii.
- Unikaj wilgotnych, ciepłych miejsc (piwnice, kąpielowe) – wentyluj.
- Jeśli Ty masz grzybicę – lecz się, by nie zarazić psa (i odwrotnie).
- Suplementy: Omega-3, cynk, wit. E, probiotyki (wzmocnienie bariery skórnej).