Kleszcze u psów – zagrożenia, choroby (borelioza, anaplazmoza, babesjoza), usuwanie, profilaktyka
Kleszcz – kosmopolita i wektor chorób
Kleszcz psia (Dermacentor variabilis, Rhipicephalus sanguineus, Ixodes scapularis itd.) to pasożyt zewnętrzny żywiący się krewią ssaków. Cały rok (w ciepłe miesiące najaktywniejsze), w trawie, zaroślach, lasach, parkach. Często wpadają do domu na sierści psa.
Gdzie i kiedy kleszcze atakują?
- Spacery: pola, lasy, zarośla, wysoka trawa w ogrodzie.
- Najczęstsze miejsca u psa: głowa, uszy, szyja, pachwiny, pachy, okolice pachwin.
- Sezon: wiosna–jesień, ale w łagodne zimy aktywne cały rok.
Choroby przenoszone przez kleszcze (główne w Polsce/Europie)
| Choroba | Erreger | Główny wektor | Objawy u psa |
| Borelioza (Lyme) | Borrelia burgdorferi (bakteria) | Kleszcz pospolity (Ixodes ricinus) | Klusowanie (przemieszczające się), gorączka, obrzęki stawów, apatia, nerki (niewydolność) |
| Anaplazmoza | Anaplasma phagocytophilum | Kleszcz pospolity | Gorączka, klusowanie, trombocytopenia, objawy neurologiczne |
| Babesjoza (pirokplazmoza) | Babesia canis (pierwotniak) | Kleszcz łakowy (Dermacentor reticulatus) | Gorączka wysoka, hemoliza (można z dziurawą moczem), niedokrwistość, wątrobowe, nerkowe – zagrożenie życia |
| Ehrlichioza | Ehrlichia canis | Kleszcz psia brązowy (Rhipicephalus sanguineus) | Faza ostre: gorączka, apatia, krwawienia. Przewlekła: pancytopenia, autoimmunologia. |
Uwaga: Jeden kleszcz może przenosić wiele patogenów jednocześnie (koinfekcje).
Objawy ogólne ugryzienia kleszczem
- Apatia, niechęć do ruchu, apetyt↓
- Ból kończyn (udawane stawy), gorączka
- Kleszcze odpadają po najedzeniu się – ugryzienie pod gęstą sierścią łatwo przeoczyć.
Jak usunąć kleszcza – ZŁOTE ZASADY
- Rękawice jednorazowe (chroni Ciebie).
- Pinceta do kleszczy / haczyk – chwyć jak najbliżej skóry (głową kleszcza, nie brzuch!).
- Wyciągnij prosto, równomiernie, bez kręcenia (kręcenie ryzykuje pęknięciem jelit kleszcza → wstrzyknięcie patogenów).
- Nie zgnieć kleszcza! Zdezynfekuj miejsce (oktanisept, chlorheksydyna, spirytus salicylowy).
- Kleszcz: wrzuć do alkoholu/zwilżonego kosmetyczki, zamknij, wyrzuć. Nie ściskaj palcami.
- Zapisz datę i miejsce ugryzienia – obserwuj psa 3–4 tygodnie.
Leczenie chorób kleszczowych
- Wczesne (do 48 h od ugryzienia): usuwanie kleszcza + obserwacja / profilaktyka doksycykliną (decyzja lekarza).
- Zarejestrowane choroby: doksycyklina (28 dni – borelioza, anaplazmoza, ehrlichioza), imidokarb (babesjoza), terapia wspomagająca (płyny, krwawki, sterydy przy IMHA).
- Immunologia: testy ELISA/PCR/Snap 4Dx – rocznie lub po ugryzieniu.
Profilaktyka – wielowarstwowa
- Leki veterinaria (recepta): izoksazolinowe (Bravecto, NexGard, Simparica, Credelio) – tabletki 1×/mies. lub 1×/3 m-c. Najskuteczniejsze, bezpieczne, szybkie zabijanie.
- Kropelki (spot-on) / obroże (Seresto) – alternatywa.
- Koszenie trawy, usuwanie liści, odstraszacze do ogrodu.
- Kontrola psa PO KAŻDYM SPACERZE (dłonie, grzebień, suszarka na chłodno).
- Szczepionka na boreliozę (dla psów) – dostępna, zalecana w rejonach endemicznych (nie chroni przed innymi chorobami kleszczowymi!).
|
|
|