Przy warunkowaniu operantowym (nazwanym też warunkowaniem bodziec-reakcja) zwierzę tworzy skojarzenie między swoim zachowaniem a tym, co dzieje się po nim. Zatem, gdy pies zachowuje się w określony sposób, konsekwencja jest dobra lub zła. Aby warunkowanie operantowe było skuteczne, konsekwencje zachowania psa muszą być natychmiastowe. Składa się z kilku konkretnych technik. Większość prowadzących używa ich kombinacji.
Pozytywne wzmocnienie
Jedną z najpopularniejszych technik warunkowania operantowego jest pozytywne wzmocnienie. Przy nim pies otrzymuje dobrą konsekwencję (nagrodę) za poprawne zachowanie. W rezultacie pies powtarza zachowanie, by otrzymać kolejne nagrody. Prowadzący powinien poznać, jakie nagrody pies lubi najbardziej. Niektórzy psy preferują określone jedzenie/ciasteczka, inni lepiej reagują na zabawę lub chwałę.
Pozytywne wzmocnienie ma wiele zalet: buduje zaufanie i więź między prowadzącym a psem. Pies chętnie i radośnie wykonuje zachowanie, a błędy w czasie reakcji prowadzącego nie mają poważnych skutków. Wady: trening trwa dłużej, a pies może przytyć, jeśli nie zostanie odzwyczajony od przysmaków.
Negatywne wzmocnienie
Przy negatywnym wzmocnieniu prowadzący zabiera coś psowi, by zwiększyć poprawne zachowanie. Np. by nauczyć psa nie skakać na ludzi, prowadząca odwraca uwagę od psa, gdy ten na nią skacze. Pies uczy się, że skakanie nie daje pożądanej uwagi i wykonuje poprawne zachowanie – przestaje skakać.
Pozytywne i negatywne wzmocnienie często stosuje się razem. W powyższym przykładzie pożądanym zachowaniem jest usiadanie przy spotkaniu kogoś. Prowadząca odwraca uwagę, gdy pies skacze, czeka, aż pies usiądzie, potem natychmiast nagradza uwagą i przysmakiem.
Kara
Przy karze pies otrzymuje złą konsekwencję (coś, czego nie lubi) za swoje zachowanie. Prowadzący używają kary, by zmienić niedawny błąd w negatywne doświadczenie. Przykłady akceptowalnej kary: sterny ton głosu, korekcyjne puknięcie, klasnięcie w dłonie, mgiełka ze sprayu, krótkie izolowanie. Kara nigdy nie powinna krzywdzić ani znęcać się psem.
Kara trudno stosować poprawnie. Jeśli czas reakcji prowadzącego jest niewłaściwy, pies nie wie, za co jest karany. Pies dezorientuje się i może skojarzyć karę z złym zachowaniem. Kara może mieć nieprzewidziane skutki. Np. jeśli pies dostanie poluzowania, może nauczyć się nie lubić rąk, bać się obcych, lub nie lubić ludzi danej płci.
Trening klikerem
Trening klikerem to forma warunkowania operantowego. Kliker działa jako wzmocnienie wtórne – to, co pies skojarzy z wzmocnieniem pierwotnym (zazwyczaj przysmakiem). Gdy pies skojarzy neutralny dźwięk klikera z nagrodą, prowadzący używa klikera jako narzędzia treningowego. Jedną z zalet jest pomoc w czasie reakcji. Prowadzący może kliknąć w dokładnej chwili poprawnego zachowania, ułatwiając piesowi zidentyfikowanie, co zrobił dobrze. Czas potrzebny piesowi na zrozumienie oczekiwanego zachowania skraca się. Dodatkowo kliker daje prowadzącemu dodatkowy czas na przygotowanie przysmaków.