Przejście z wody na ląd wymagało licznych adaptacji, by organizmy mogły przetrwać w środowisku lądowym. Oto najważniejsze z nich:
Adaptacje lokomocyjne
Rozwój silnych kończyn i struktur ciała do podtrzymywania wagi, a także palców, pazurów lub kopyt do pociecz i wspinania.
Adaptacje oddechowe
Przejście od dziób do płuc z naczynionymi powierzchniami do pobierania tlenu z powietrza oraz powstanie trąची do wydajnego transportu powietrza.
Adaptacje krwionośne
Modyfikacje serca, w tym serca czterokomorowego u niektórych gadów, pozwalające na całkowite oddzielenie krewi utlenionej i nienatlenionej.
Adaptacje wydalowe
Powstanie nerek wydalających produkty przemiany azotowej jako mocznik, co zużywa mniej wody niż amoniak i pomaga zachować wodę na lądzie.
Adaptacje rozrodcze
Ewolucja struktur umożliwiających zapłodnienie i rozwój embrionalny na lądzie, np. jaj amniotycznych z ochronnymi błonami.
Adaptacje pokrycia ciała
Niewodnoprzepuszczalna skóra, łuski, pióra oraz gruczoły wydzielające oleje lub śluz zapobiegające odwodnieniu.
Adaptacje sensoryczne i termoregulacyjne
Ulepszone wzrok, struktury słuchowe (np. bębenki), wewnętrzne wytwarzanie ciepła (endotermia) i izolacja do zarządzania temperaturą ciała w zmiennym klimacie.
Te adaptacje były kluczowe dla wczesnych organizmów opuszczających wodę i dywersyfikujących się w środowiskach lądowych.