Wstęp
Gdy próbujesz rozmawiać pływając w basenie – trudno uwierzyć, że cokolwiek słyszy pod wodą. Ryby słyszą inaczej – specjalistyczne usta dostosowane do dźwięków podwodnych. Używają uchu wewnętrznego, pływaka pęcherzykowego i układu bocznego – słyszą wszystkie dźwięki w otoczeniu.
Rola dźwięku
Słuch – jeden z najwcześniej ewoluujących zmysłów. My: komunikacja. Pierwsze usta: lepsze zrozumienie środowiska. Słuch = informacje z daleka (wzrok/dotyk – blisko). Ryby używają dźwięku do szukania siedliska (analiza hałasów środowiska). Emitują dźwięki do parowania lub odstraszania drapieżników.
Ucho wewnętrzne
Ciało ryby ma gęstość ≈ wody – fale dźwięku przechodzą przez nie. Ryby wykształciły gęste kościczki – otolity (ucho wewnętrzne). Wewnątrz: mikrowłoski (cilia) ruchome pod wpływem fal. Dźwięk przemieszcza się inną prędkością w gęstych kościach i w ciliach. Mózg tłumaczy różnicę ruchów na dźwięk.
Pływak pęcherzykowy
Większość ryb kostnych ma pływak pęcherzykowy – gazowy organ wyporności. Fale ciśnienia sprężają gazy w pływaku – pomagają w słuchu. U niektórych gatunków pływak połączony z uchem wewnętrznym specyficznymi kośćmi. Ryby z takim połączeniem = znacznie lepszy słuch niż bez pływaka lub z niepołączonym.
Organ boczny (lateral line)
Prawie wszystkie ryby mają organ boczny. Seria gęstych skupień mikrowłosków (neuromastów) na lub pod skórą, wzdłuż ciała. Włoski reagują na fale dźwięku – przekazują info akustyczne do mózgu. Służy też do wykrywania zmian ruchu wody – unikanie drapieżników, synchronizacja stada.