Masowe wyginięcie na końcu epoki mezozoicznej, znane jako wydarzenie wymierające kredowo-paleogen, zniszczyło wiele dużych grup gadów, w tym dinozaury, pterozaury i gady morskie. Stworzyło to nisze ekologiczne, które były wcześniej zajęte przez te wymarłe gatunki. Ssaki, które były obecne, ale stosunkowo niewielkie w erze mezozoicznej, były w stanie przejść do tych pustych nisz ekologicznych i szybko dywersyfikować.
2. Promieniowanie adaptacyjne:
Zdarzenie wyginięcia pozwoliło ssakom poddać się szybkim promieniowaniu adaptacyjnym, co oznacza, że ewoluowały i zdywersyfikowały w szeroką gamę form, aby wykorzystać nowe dostępne nisze. Doprowadziło to do pojawienia się różnych grup ssaków, w tym roślinożerców, mięsożerców, owadów i naczelnych, każda z własnymi adaptacjami przetrwania w określonych siedliskach.
3. Brak konkurencji ze strony dużych drapieżników:
Wraz z wyginięciem dużych drapieżników, takich jak dinozaury, ssaki stanęły w obliczu zmniejszonej konkurencji o zasoby. To pozwoliło im rosnąć i zajmować większe role ekologiczne.
4. Zmiany klimatu:
Zdarzenie wyginięcia zbiegło się również ze znaczącymi zmianami w klimacie Ziemi. Zniknięcie dużych gadów mogło zmienić dynamikę łańcucha pokarmowego i cykl węglowy, co z kolei mogło wpłynąć na klimat planety. Te zmiany klimatyczne potencjalnie przyniosły korzyści ssakom, które były dostosowalne i zdolne do przetrwania w nowych warunkach.
5. Koewolucja z roślinami kwiatowymi:
Era kenozoiczna była świadkiem wzrostu roślin kwitnących, które zapewniły ssaki obfite i różnorodne źródła żywności. Ta ewolucja między ssakami a roślinami kwitnącymi dodatkowo ułatwiła dywersyfikację i dominację ssaków.
6. Rozszerzenie mózgu:
Era kenozoiczna była naznaczona stopniowym ekspansją mózgu ssaków, co doprowadziło do zwiększonej zdolności poznawczej i zwiększonej złożoności neuronowej. Ta cecha była kluczowa dla dostosowania ssaków do zmieniających się środowisk, rozwiązywania problemów i interakcji społecznych, przyczyniając się do ich ewolucyjnego sukcesu.
7. Zachowania społeczne i opieka rodzicielska:
W porównaniu z wieloma gadami ssaki na ogół wykazywały bardziej zaawansowane zachowania społeczne i opiekę rodzicielską, takie jak polowanie na kooperacyjne i opiekuńcze potomstwo. Cechy te mogły zapewnić przewagę pod względem przeżycia i reprodukcji, umożliwiając rozwój ssaków.