Naszczepianie sztuczne (AI) to powszechna metoda rozmnażania bydła. Nasioncę pobiera od byka, wkłada do słomek i – jeśli potrzeba – zamraża w azocie ciekłym. Gdy wybrana krowa wchodzi w estrus, weterynarz lub technik AI przy użyciu narzędzi wprowadza nasioncę do drodów rozrodczych samicy, zapłodniając ją.
Pobieranie nasioncy
Pierwszy krok: pobranie nasioncy od byka. Zazwyczaj sztuczną pochwą lub elektro-stimulacją. Po pobraniu ocenia się jakość. Jeśli akceptowalna – rozrzedza rozpuszczalnikiem (extender) dla lepszego zamrażania i zapłodnienia. Średnie pobranie wystarcza na kilka krow – nasioncę zamraża w azocie ciekłym w pojedynczych słomkach na później.
Wykrywanie estruzu
Gdy nasionca gotowa, trzeba naszczyć krowę w estruzie (w pysku) – to moment najwyższej płodności. Krowy wchodzą w estrus co 21 dni (gdy nie są ciaśnięte). Wykrywa się „standing heat” – krowa stoi, by inna (zazwyczaj krowa ze stada) na nią wskoczyła. Po wykryciu estruzu naszczepia się w ciągu ok. 12 godzin.
Naszczepianie
Procedura po wykryciu estruzu i optymalnej płodności. Weterynarz/technik wkłada rękę w rękawice do odbytu krowy, lokalizuje szyjkę macicy. Drugą ręką wkłada rurkę naszczepną do pochwy. Ręka w odbycie prowadzi rurkę do szyjki, gdzie deponuje nasioncę. Lepsze wyniki przy głębokim deponowaniu w szyjce – precyzja się opłaca.
Zalety
- Główna zaleta: powiększa pulę dostępnych ojców. Wybitne byki dostępne dla więcej hodowców i szerszej populacji krow. Byk może być bardziej płodny: naturalnie 50–60 krow/sezon, przy AI – praktycznie nieograniczona liczba rocznie.
Wady
- AI wymaga wiedzy specjalistycznej i znacznie więcej czasu niż naszczanie naturalne. Właściciele krow mogą ponieść dodatkowe koszty pracy.