Gatunki wyginają z wielu powodów, najważniejsze:
- Przeeksploatacja: Polowanie, łowstwo, zbieractwo powyżej zdolności odtworzeniowych populacji.
- Zniszczenie siedliska: Wycinka, urbanizacja, rolnictwo, górnictwo – fragmentacja i utrata.
- Zmiany klimatu: Szybkie przesunięcia stref klimatycznych – stres wykraczający poza tolerancję gatunku.
- Zanieczyszczenia: Chemikalia, metale ciężkie, plastiki – trucizny, uszkodzenia genetyczne, degradacja siedlisk.
- Gatunki inwazyjne: Obce gatunki wyparowują rodzimych o pożywienie, siedlisko, rozprzestrzeniają choroby.
- Choroby: Epizootie (np. chytrid u płazów, białonosiźnie u nietoperzy, grypa ptasia).
- Skrzyżowywanie (introgresja): Mieszanie genów z gatunkiem bliskim/odomownym → utrata tożsamości genetycznej.
Często czynniki działają synergistycznie – "wielkie piąte" (siedlisko, przeeksploatacja, inwazyjne, zanieczyszczenia, klimat) to główne drivery.