Hodowcy koni stosują sztuczne unasienienie z wielu powodów. Technologia pozwala skrzyżować kobyłę z jednej strony kraju z ogierem tysiące kilometrów dalej – by uzyskać potrankę z określonymi cechami. Właściciele ogierów i kobył preferują to ze względu na oszczędność czasu, podróży i mniejsze ryzyko urazów (np. kobyła kopie ogiera).
Sztuczne unasienienie koni można wykonać kilkoma technikami. Wybór zależy od zmiennych: czy nasinie zamrożone, płodność ogiera i kobyły.
Tradycyjne sztuczne unasienienie
Proces w pełni pochowy, bez chirurgii. Kobyła zabezpieczona w stocku porodinowym, okolica cznia i odbytnicy dezynfekowana. Nasienie wyjmowane z pojemnika transportowego i dobierane pipetą do strzykawki sterylnej.
Prowadzący wkłada rękę (w rękawicy, po smarowaniu) do pochwy kobyły, palpuje szyjkę macicy i lokalizuje otwarcie macicy. Wkłada palec do macicy i prowadzi strzykawkę z pipetą do macicy, wstrzykuje nasienie. Pipeta i strzykawka wyjmowane bez wpuszczania powietrza do macicy – koniec procedury.
Unasienienie niskodawkowe (Low-Dose Insemination)
Technika wywodząca się z tradycyjnej, zazwyczaj wykonywana przez weterynarzy: niższa dawka nasienia wprowadzana w papilę lub zącisk macicowo-jajowodowy, z użyciem endoskopu i katetera. Histeroskopowe unasienienie – niskie dawki nasienia do osiągnięcia ciąży. Pozwala użyć mniejszych dawek nasienia.
Skuteczność: 20–30% (niższa niż średnia) – dane z pracy Departamentu Zdrowia Populacji i Rozrodu, Szkola Weterynarii, UC Davis.
Gdy udane – pozwala uzyskać więcej unasienień z jednej próbki nasienia.
Głębokie unasienienie wewnątrzmaciczne (Deep Intrauterine Insemination)
Podobne do histeroskopowego, ale kobyła nie musi być w pełni znieczulona.
Weterynarz wprowadza długi kateter przez szyjkę maciczną i prowadzi go do końca roga macicy, stosując ciągnięcie skroniowe i ułatwiając przejście katetera. Nasienie wstrzykiwane przez kateter.