Ryby żyjące w jaskiniach pozbawionych bezpośredniego światła słońca często tracą wzrok. Ten ewolucyjny proces trwa przez wiele pokoleń z powodu przeżywalczych korzyści związanych z redukcją rozwoju oczu w ciemnym siedlisku.
Brak światła słońca:
Środowiska jaskiniowe cechują się brakiem światła. W efekcie wskazówki wizualne i zdolność widzenia są mniej ważne dla przeżycia niż inne zmysły: słuch, smak, dotyk.
Adaptacje do przeżycia:
W tych ciemnych warunkach energetyczny koszt utrzymywania oczu nie jest już konieczny. Ryby mogą przeznaczyć więcej energii na inne systemy sensoryczne cenne w ich środowisku, np. boczną linię czułą na dotyk lub wzmacniony słuch.
Mutacje genetyczne:
Utrata oczu u ryb jaskiniowych często przypisuje się mutacjom genetycznym, które stały się powszechniejsze i korzystne z czasem. W braku selekcji naturalnej faworyzującej dobry wzrok, mutacje prowadzące do redukcji lub degeneracji oczu mogą utrzymać się i przekazywać się dalej.
Przykłady:
- Tetra meksykański (Astyanax mexicanus)
- Człowiek rybny europejski / Proteus (Proteus anguinus)
- Tetra jaskiniowy ślepy (Anoptichthys jordani)
- Salamandra ślepa z Teksasu (Eurycea rathbuni)
Te ryby zaadaptowały się do swojego unikalnego środowiska i wyewoluowały inne strategie znajdowania pokarmu i unikania drapieżników bez polegaania na wzroku.
Warto zauważyć, że nie wszystkie ryby jaskiniowe są bezoczne. Niektóre gatunki mogą mieć zredukowane oczy, zachować funkcjonalne oczy lub wykazować niesamowite adaptacje, jak wzmożona czułość na światło, gdy jest dostępne.