Krolik pygmejski – najmniejszy krolik w Stanach Zjednoczonych
Krolik pygmejski (Brachylagus idahoensis), gatunek rodzimy w Ameryce Północnej, jest najmniejszym krolikiem w USA – waży zaledwie ok. 450 g i mieści się w dłoni dorosłego człowieka. Te kroliki, przypominające młode kroliki bawełniane, zamieszkują zachodnie stany wokół Wielkiej Kotliny. Jednak ekolodzy i ochroniarze przyrody ostrzegają, że gatunek ten jest zagrożony utratą siedliska. Silnie zależą od gęstych zarośli brzozy, które niegdyś były powszechne na zachodzie, a dziś drastycznie się zmniejszyły.
Typ siedliska
Kroliki pygmejskie żyją w obszarach z obfitością wysokiej, gęstej brzozy. Roślina ta nie tylko daje schronienie i ochronę przed drapieżnikami, ale stanowi ogromną część diety krolika. Kolejnym wymogiem jest luźna gleba, umożliwiająca kopanie głębokich nor. Są jednym z nielicznych krolików w Ameryce Północnej kopiących norę, które wykorzystują też inne zwierzęta. Dzięki depozycji gleby, topografia pozwala precyzyjnie wskazać miejsca występowania populacji. Stare koryta rzeczne, stoki wzgórz i podstawy kęp brzozy to typowe siedliska.
Rozmieszczenie geograficzne
Kroliki pygmejskie występują w zachodnich stanach USA w regionie Wielkiej Kotliny: w Waszyngtonie, Utah, Wyoming i Kalifornii, a także w małych, rozproszonych populacjach w Nevadzie, Oregonie i Monstanie. Tylko stan Waszyngton wpisał je na listę gatunków zagrożonych.
Degradacja środowiska i utrata siedliska
Straty brzozy drastycznie poszkodziły kroliki pygmejskie. Roślina jest niezbędna do przetrwania – daje pożywienie, schronienie i ochronę. Utrata brzozy na dużą skalę w regionie Wielkiej Kotliny, spowodowana pożarami, paszą bydła, rozwojem energetyki i inną działalnością ludzką, doprowadziła do fragmentacji populacji, co utrudnia odbudowę gatunku. Rozodzielone populacje rzadko się łączą, bo kroliki te nie wędrują dalej niż kilkadziesiąt metrów od nor. Kiedyś zaludniały ok. 40 mln hektarów na zachodzie, dziś zajmują ok. 3,2 mln hektarów.
Działania ochronne
Los krolika pygmejskiego staje się coraz bardziej znany. Grupy na zachodzie USA starają się znaleźć odpowiednie tereny na siedliska, uprawiać brzozę i chronić gatunek. Urząd Rybołówstwa i Ochrony Przyrody (FWS) był wielokrotnie proszony (od 2003 r., ostatnio w 2010 r.) o wpisanie gatunku na listę zagrożonych, ale odrzucał to, twierdząc, że choć siedlisko uszkodzono w całym regionie, gatunek nie jest w bezpośrednim zagrożeniu. Tylko populacja w Waszyngtonie ma status zagrożonego.