Patyczaki (Phasmatidae) żyją na całym świecie w strefach umiarkowanych, tropikalnych i subtropicalnych. Roślinożercy, maskują się jako rośliny, na których żywią – ciała naśladują patyki, a nawet liściaste gałązki. Gatunki zaadaptowane do pustyni, lasów umiarkowanych, łąk i dżungli.
Liczebność
- Większość z 3000 gatunków w tropikalnych lasach deszczowych. Ewoluują do roślin-pokarmu, żyją ukryte. W strefach umiarkowanych jesienią gromadzą się na ciepłych powierzchniach (progi drzwi) szukając ochrony przed zimnem. Przy dobrych warunkach mogą ogolić rośliny z liści.
Aktywność nocna
- Żywią się nocą. Dniem wolno poruszają się, przylgnąć do spodu liści i gałązek – niewidoczne dla drapieżników. Duże rozmiary – ulubione polowanie ptaków, gadów, małp, nietoperzy (najskuteczniej – słuchają hałasu jedzenia).
Rozmnażanie
- Tylko ~1/1000 to samce. Bez partnera samica składa płodne jaja – same samice. Przy kopulacji (kilka godzin) samica przykleja jaja do kory rośliny-domu; niektóre gatunki do śmieci gruntowych, inne zależą od mrówek rozsyłających młode.
Maskowanie
- Większość naśladuje rośliny-pokarm. Niektóre zmieniają kolor. Gatunki z lasów deszczowych naśladują liściaste gałązki, dorastają do dużych rozmiarów. Nowa Gwinea: do 60 cm. Australijski olbrzym – 15 cm, naśladuje martwy liść, chwieje się w wietrze gdy zagrożony.
Zachowanie
- Rzadkie zagrożenia dla ludzi/zwierząt. Anisomorpha buprestoides (USA, południowy wschód) strzela kwasem przy drażnieniu – zasięg 30–60 cm. Jeśli w oczy – płucz wodą, idź do lekarza. Patyczaki w Ameryce Północnej unoszą brzuch, naśladując skorpiona – ale nie dzierżą.