Wstęp
Często występujący w poezji, słowik zawdzięcza sławę nocnym pieśniom. Choć śpiewa też w dzień. Te małe ptaki żyją samotnie, większość roku w lasach Europy i Azji, by zimą wędrować do Afryki.
Opis
Łatwo pomylić z rudzikiem z powodu brązowego ubarwienia i wielkości. Słowik dorasta do ok. 15 cm, waży 15–22 g, ma cienki dziób. Brak charakterystycznych znaków na ciele, ale rozpoznawalny po czerwonawych bokach ogona. Rozpiętość skrzydeł 20–22 cm, choć większość czasu spędza na ziemi lub w niskich krzakach. Silne, długie nogi trzymają ptaka.
Gniazdowanie
Słowiki parami się wiosną, budują gniazda w gęstych zaroślach, nisko lub na ziemi. Używają traw, liści, konarek – kubkowate gniazda. Samica zazwyczaj składa 2–5 jaj. Jaja błękitne lub zielonkawo-błękitne z rdzawymi plamkami. Wylęg po ok. 2 tygodniach. W 11. dniu młode zaczynają latać. W kolejne 3 tygodnie opuszczają gniazdo na zawsze. Żyją 1–3 lata.
Pieśń
Słowiki śpiewają tuż przed świtem, by ogłosić i bronić terytorium. Cisza nocy pozwala dźwiękom się rozchodzić, ostrzegając sąsiadów. Samce wykorzystują nocną ciszę, by przyciągnąć samicę śpiewem. Słowik wydaje dźwięk gwizdający w kreshcendo. W 1832 r. angielski poeta John Clare opisał dźwięki słowika słowami: „czu, czi, czer, ap, czer, cvit, dżug, wew, czur, u i t”.
Pokarm
Słowiki jadą rośliny i zwierzęta – są wszystkożerne. Żywią się nasionami, orzechami, owocami (jeżyna), owadami (mrówki, chrząszcze). Mały rozmiar czyni je ofiarami: ssaki (szczury, lisy, koty), jaszczurki, węże, duże ptaki drapieżne.