Precyzyjne datowanie ewolucji ras psów jest trudne, ale historia sięga dziesiątek tysięcy lat.
Początek: domestykacja wilka ok. 15 000–40 000 lat temu. Konkretne rasy w tamtych czasach – misterium, dowodów mało.
Rozwój ras = celowa selekcja ludzka pod kątem cech wyglądu i zachowania. Proces trwa do dziś.
Znane etapy (na podstawie genetyki i zapisów historycznych):
- Rasy dawne: np. mastif tybetański – korzenie tysiące lat.
- Rasy średniowieczne: buldog, mastif – Europa, średniowiecze, prace stróżowe/walkowe.
- Rasy nowoczesne: większość ras powstała w XIX i XX w. – kluby hodowlane, standardy wyglądu.
Zamiast dat – linia czasu: domestykacja (starożytność) → rasy użytkowe (średniowiecze) → eksplozyjna dywersyfikacja (ostatnie 2 stulecia). Rasy wciąż ewoluują przez selekcję.