Gryzonie to ssaki: szczury, myszy, wiewiórki, dzierżawy, bobry, świnki morskie i inne z ostrymi przydatkami. Układ oddechowy gryzoni podobny do większości ssaków, w tym ludzi. Służy wdychaniu tlenu, wydychaniu dwutlenku węgla. Składa się z nozdrzy, płuc, trąchicy, krtani – rozmiary zależą od wielkości gryzoń.
Nozdrza, głośnica i gardło
Gryzonie wdychają i wydychają nozdrzami. Dwie małe otwory na nosie, przegródką. Powietrze do gardła, potem trąchicy i płuc. Przy wdechu głośnica (mały płatek w gardle) zamyka się, by zapobiec wpadnięciu kulków jedzenia do gardła – zapobiega zadławieniu. Małe gryzonie (myszy) mają mniejsze serca bije szybciej – częstsze oddychanie.
Trąchica i oskrzela
Trąchica – rura w górnej części klatki piersiowej, łączy gardło i jamy nosowe z płucem. Obsada chrzęstami, by nie zapadała. Blisko płuc rozgałęzia się na dwa oskrzela: prawy i lewy do odpowiadających jam płucnych. Każdy oskrzela na mniejsze oskrzelki w jamie płucnej.
Krtania i przepona
Krtania nie służy oddychaniu, ale oddychanie niezbędne dla krtani – dźwięki komunikacyjne powstają przepływem powietrza. Krtania może się napinać/rozluźniać – piszczenia gryzoni. Przepona pod płucami, jak blacha mięśni. Pomaga ruchom płuc przy oddychaniu.
Płuca i żeberka
Płuca – główny narząd. Dwa worki po bokach serca, napełniające się powietrzem przy wdechu. Każdy worek: gałązki oskrzelek, mikroskopijne pęcherzyki pęcherzykowate (alweole). Alweole pomagają w oddychaniu krwionośnym. Ściany płuc cienko wyłożone pęcherzykowatą, by krew i gaz przepływały. Dlatego potrzebują ochrony żeber – serii kości owijających płuca.