Różnorodność i rozrzut
Zarejestrowano ponad 2584 gatunki sumowatych (Siluriformes) na całym globie (dane Aquatic Living Resources Journal). Różnią się wielkością (od 2 cm do 3 m), środowiskiem i zachowaniem. Większość to ryby spokojne, kilka mniejszych gatunków świetnie sprawdza się w akwariach słodkowodnych.
Cechy fizyczne
- Wąsy (barbely) – 1 do 4 par wokół pyszczka, pokryte mikroscopicznymi kubkami smakowymi – to organy chemorecepcyjne, nie dotykowe. Pomagają znaleźć pokarm w mudle i nocy.
- Duże pyszczki – ssanie i połkanie pokarmu (nie żucie). Zęby drobne, służą do trzymania ofiary.
- Kolce na płetwach grzbietowej i piersiowej – u niektórych gatunków z gruczołami jadowymi (np. afrykańskie sumce, ród Plotosus – morskie sumce jadowite). Kolce blokują się w pozycji prostopadłej, chronią przed drapieżnikami.
- Brak łusków – skóra naga lub z kostnymi płytkami (np. kolistek – Ancistrus).
Siedlisko naturalne
Większość w wodach słodkich: rzeki, jeziora, jaskinie podwodne – szczególnie Ameryka Południowa, Australia, Madagaskar. Kilka gatunków w wodach słonych/półsłonych (np. Plotosus lineatus).
Zachowanie
- Większość defensywna, nie drapieżna. Kolce, szkolenie (np. kiryski), aktywność nocna.
- Gatunki drapieżne (duże sumce, np. Pangasianodon gigas, Silurus glanis) polują nocą, podchodzą cicho, zataczają pyszczkiem.
- Społeczne? Kiryski (Corydoras) – tak, stadne. Duże sumce – samotniki.
- Żerują dnem – ssanie, filtrowanie przydomu.
Chow w akwarium
Małe gatunki (kiryski, kolistki, małe sumce azjatyckie) – doskonałe do zbiorników społecznych. Żerują resztkami, ale muszą być dokarmawane (płatki, tabletkki dnowe, pokarm żywy/mrożony). Nie są „śmieciarkami” – to pelnawartościowe ryby.